Tóm tắt: Bài viết tập trung phân tích vai trò và thực trạng logistics ngược tại Việt Nam – một lĩnh vực đóng vai trò then chốt trong chuỗi cung ứng bền vững. Tác giả chỉ ra các thách thức hiện nay như nhận thức của doanh nghiệp còn hạn chế, hạ tầng thiếu hụt, công nghệ lạc hậu và khung pháp lý chưa hoàn chỉnh. Đồng thời, bài viết đánh giá tích cực vai trò của logistics ngược trong thúc đẩy kinh tế tuần hoàn và phát triển bền vững. Từ đó, đề xuất bốn nhóm giải pháp: (1) Hoàn thiện pháp lý, (2) Xây dựng hạ tầng – công nghệ, (3) Nâng cao nhận thức doanh nghiệp, và (4) Tăng cường hợp tác trong chuỗi giá trị phát triển logistics ngược tại Việt Nam.
Từ khóa: logistics, logistics ngược, chuỗi cung ứng, kinh tế tuần hoàn
Abstract: The article focuses on analyzing the role and the current state of reverse logistics in Vietnam – the field playing the pivotal role in sustainable supply chain. The author has illustrated the present challenges such as businesses’ limited awareness, inadequate infrastructure, obsolete technology and incomplete legal framework. Simultaneously, the article positively evaluated the role of reverse logistics in enhancing the circular economy and sustainable development. Therefore, four solutions were proposed: (1) improving legal frameworks, (2) developing infrastructure and technology, (3) raising business awareness, and (4) enhancing cooperation across the value chain to advance reverse logistics in Vietnam.
Keywords: logistics, reverse logistics, supply chain, circular economy
TÀI LIỆU THAM KHẢO
- Bộ Tài nguyên và Môi trường. (2022). Hướng dẫn triển khai trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất (EPR). https://epr.monre.gov.vn/vi/bai-viet/tong-hop-he-thong-hoa-quy-dinh-phap-luat–ve-trach-nhiem-tai-che-san-pham-bao-bi-cua-nha-san-xuat-nhap-khau
- Chính phủ. (2022). Nghị định số 45/2022/NĐ-CP ngày 07 tháng 7 năm 2022 về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường. Cổng thông tin điện tử Chính phủ. https://vanban.chinhphu.vn/?docid=206083&pageid=27160
- Ellen MacArthur Foundation. (2019). Completing the picture: How the circular economy tackles climate change. https://ellenmacarthurfoundation.org
- (2020). Facts and figures about materials, waste and recycling. https://www.epa.gov
- Govindan, K., Soleimani, H. & Kannan, D. (2015). “Reverse logistics and closed-loop supply chain: A comprehensive review to explore the future”. European Journal of Operational Research, 240(3), 603-626. https://doi.org/10.1016/j.ejor.2014.07.012
- Guide, V.D.R. & Van Wassenhove, L.N. (2009). “The evolution of closed-loop supply chain research”. Operations Research, 57(1), 10-18. https://doi.org/10.1287/opre.1080.0628
- Hương, T.T.T. (2022). Phát triển logistics ngược trong chuỗi cung ứng sản phẩm nhựa Việt Nam. Luận án Tiến sĩ, Trường Đại học Thương mại. https://tmu.edu.vn/upload/news/original/1663661010.9391.pdf
- Majumdar, R., Debnath, B. & Choudhury, A. (2024). “Exploring the role of reverse logistics in circular economy: A sustainability perspective”. Cleaner Logistics and Supply Chain, 10, 100216. https://doi.org/10.1016/j.clscn.2023.100216
- Nguyễn, T.H. & Phạm, V.Q. (2022). “Thực trạng ứng dụng logistics ngược tại doanh nghiệp sản xuất Việt Nam”. Tạp chí Khoa học và Công nghệ, 60(2), 87-95.
- Nguyễn, V.A., Trần, M.T. & Lê, D.T. (2021). “Đánh giá mức độ ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý chuỗi cung ứng ngược tại Việt Nam”. Tạp chí Kinh tế Phát triển, (295), 45-54.
- PRO Vietnam. (2023). Giới thiệu mô hình tổ chức trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất. https://provietnam.com.vn
- Rogers, D. S. & Tibben‐Lembke, R. (1999). Going backwards: Reverse logistics trends and practices. Reverse Logistics Executive Council. https://www.icesi.edu.co/blogs/gestionresiduossolidos/files/2008/11/libro-lr.pdf
- Samsung Vietnam. (2022). Báo cáo phát triển bền vững năm 2021-2022. https://www.samsung.com/vn/aboutsamsung/sustainability
- Srivastava, S.K. (2007). “Green supply‐chain management: A state‐of‐the‐art literature review”. International Journal of Management Reviews, 9(1), 53-80.
- Thủ tướng Chính phủ. (2017). Quyết định số 200/QĐ-TTg ngày 14/02/2017 về việc phê duyệt “Kế hoạch hành động nâng cao năng lực cạnh tranh và phát triển dịch vụ logistics đến năm 2025”. Hà Nội.
- Unilever Vietnam. (2022). Báo cáo phát triển bền vững năm 2021-2022. https://www.unilever.com.vn
- United Nations Environment Programme. (2023). Annual report 2023. https://www.unep.org/resources/annual-report-2023
- VCCI – Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam. (2023). Khảo sát doanh nghiệp về thực hiện trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất và ESG tại Việt Nam.
- World Bank. (2021). Solid waste management in Vietnam: Market and investment opportunities. https://www.worldbank.org
- World Economic Forum. (2018). Shaping the future of environment and natural resource security. https://www.weforum.org
