Tóm tắt: Trên cơ sở đánh giá các kết quả đạt được của Chiến lược tài chính toàn diện quốc gia (gọi tắt là Chiến lược) đến cuối năm 2023, bài viết nhận diện những rào cản trong khả năng tiếp cận tài chính của doanh nghiệp nhỏ và vừa (DNNVV) và doanh nghiệp siêu nhỏ (DNSN), đồng thời đề xuất một số nhóm giải pháp có tính khả thi nhằm thúc đẩy thực hiện Chiến lược này trong giai đoạn 2024-2030. Trong đó, việc đẩy mạnh ứng dụng công nghệ tài chính (Fintech), bao gồm trí tuệ nhân tạo, học máy và nền tảng ngân hàng mở, được nhấn mạnh như một giải pháp ưu tiên. Phương pháp nghiên cứu chủ yếu sử dụng là phân tích định tính, tổng hợp tài liệu thứ cấp từ các báo cáo chính sách, quy định pháp luật, tài liệu học thuật và số liệu thực tiễn do các cơ quan quản lý tài chính công bố.
Từ khóa: Chiến lược tài chính toàn diện, dịch vụ tài chính, công nghệ tài chính, ngân hàng thương mại, tiếp cận vốn
Abstract: Based on an assessment of the results achieved through the National Financial Inclusion Strategy (“the Strategy”) by the end of 2023, this paper identifies major obstacles to financial access for Small and Medium Enterprises (SMEs) and Micro Enterprises (Mes), and proposes a set of feasible solutions to promote the Strategy in the 2024-2030 period. Among these, enhancing the application of financial technology (Fintech), including artificial intelligence, machine learning, and open banking platforms, is emphasized as a key priority. The study uses qualitative methods and secondary data analysis from official reports, policy documents, academic literature, and empirical data published by financial regulatory authorities.
Keywords: Inclusive finance strategy, financial services, financial technology (Fintech), commercial banks, access to capital
TÀI LIỆU THAM KHẢO
- Bộ Công an. (2023).Chính thức kết nối Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư với 63 địa phương, bộ ngành và doanh nghiệp. https://bocongan.gov.vn/tin-tuc-su-kien/hoat-dong-cua-luc-luong-cong-an/chinh-thuc-ket-noi-co-so-du-lieu-quoc-gia-ve-dan-cu-voi-63-dia-phuong-22142.html
- Bộ Kế hoạch Đầu tư. (2023). “Phát triển bền vững 2023”. Báo Đầu tư, Đặc san 2023. Hà Nội.
- Bộ Kế hoạch Đầu tư. (2023). “Toàn cảnh Ngân hàng Việt Nam 2023”. Báo Đầu tư, Đặc san 5/2023. Hà Nội.
- Bộ Kế hoạch và Đầu tư (2023).Báo cáo thường niên về doanh nghiệp nhỏ và vừa Việt Nam 2022-2023. Cục Phát triển doanh nghiệp – MPI. https://www.business.gov.vn
- Bộ Tài chính. (2021).Chiến lược tài chính toàn diện quốc gia đến năm 2025, định hướng đến năm 2030 (ban hành theo Quyết định số 149/QĐ-TTg ngày 22/01/2020). Truy cập tại: https://mof.gov.vn
- Chính phủ. (05/5/2023). Nghị định số 21/2023/NĐ-CP Quy định về bảo hiểm vi mô. Hà Nội.
- Chính phủ. (18/12/2020). Nghị định số 147/2020/NĐ-CP Quy định về tổ chức và hoạt động của Quỹ đầu tư phát triển địa phương. Hà Nội.
- Chính phủ. (31/3/2021). Nghị định số 45/2021/NĐ-CP Thành lập, tổ chức và hoạt động của Quỹ hỗ trợ phát triển hợp tác xã. Hà Nội.
- Chính phủ. (17/4/2023). Nghị định số 13/2023/NĐ-CP Về bảo vệ dữ liệu cá nhân.
- Chính phủ. (28/4/2023). Nghị định số 19/2023/NĐ-CP Quy định chi tiết một số điều của Luật Phòng, chống rửa tiền. Hà Nội.
- Ngân hàng Nhà nước Việt Nam. (23/4/2023). Thông tư số 02/2023/TT-NHNN Quy định về việc tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài cơ cấu lại thời hạn trả nợ và giữ nguyên nhóm nợ nhằm hỗ trợ khách hàng gặp khó khăn. Hà Nội.
- Ngân hàng Nhà nước Việt Nam. (28/6/2023). Thông tư số 06/2023/TT-NHNN Sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư số 39/2016/TT-NHNN ngày 30/12/2016 quy định về hoạt động cho vay của TCTD đối với khách hàng. Hà Nội.
- Ngân hàng Nhà nước Việt Nam. (28/7/2023). Thông tư số 09/2023/TT-NHNN Hướng dẫn thực hiện một số điều của Luật Phòng, chống rửa tiền. Hà Nội.
- Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (2024a).Báo cáo kết quả thực hiện Chiến lược tài chính toàn diện quốc gia giai đoạn 2020-2023. https://www.sbv.gov.vn
- Ngân hàng Nhà nước Việt Nam. (2024b).Báo cáo hoạt động ngành ngân hàng năm 2023. https://www.sbv.gov.vn/webcenter/portal/vi/menu/rm/bctk
- Ngân hàng Nhà nước Việt Nam. (2024c).Tăng cường tiếp cận dịch vụ tài chính cho doanh nghiệp nhỏ và vừa. https://www.sbv.gov.vn
- Ngân hàng Nhà nước Việt Nam. (2024d).Đẩy mạnh ứng dụng định danh điện tử trong hoạt động ngân hàng. https://www.sbv.gov.vn
- Quốc hội. (2013). Hiến pháp nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam 2013. Hà Nội.
- Quốc hội. (16/6/2022). Luật Kinh doanh bảo hiểm số 08/2022/QH15. Hà Nội.
- Quốc hội. (20/6/2023). Luật Hợp tác xã số 17/2023/QH15. Hà Nội.
- Quốc hội. (22/6/2023). Luật Giao dịch điện tử số 20/2023/QH15. Hà Nội.
- Quốc hội. (27/11/2023). Luật Căn cước số 26/2023/QH15. Hà Nội.
- Quốc hội. (15/11/2022). Luật Phòng, chống rửa tiền số 14/2022/QH15. Hà Nội.
- Quốc hội. (18/1/2024). Luật Các tổ chức tín dụng số 32/2024/QH15. Hà Nội.
- Thủ tướng Chính phủ. (22/01/2020). Quyết định số 149/QĐ-TTg phê duyệt Chiến lược tài chính toàn diện quốc gia đến năm 2025, định hướng đến năm 2030. Hà Nội.
- Thủ tướng Chính phủ. (21/01/2021). Quyết định số 02/2021/QĐ-TTg Sửa đổi, bổ sung một số điều của Quyết định số 28/2015/QĐ-TTg ngày 21/7/2015 về tín dụng đối với các hộ mới thoát nghèo. Hà Nội.
- Thủ tướng Chính phủ. (9/3/2021). Quyết định số 316/QĐ-TTg Phê duyệt triển khai thí điểm dùng tài khoản viễn thông thanh toán cho các hàng hóa, dịch vụ có giá trị nhỏ. Hà Nội.
- Thủ tướng Chính phủ. (28/10/2021). Quyết định 1813/QĐ-TTg Phê duyệt Đề án phát triển thanh toán không dùng tiền mặt tại Việt Nam giai đoạn 2021-2025. Hà Nội.
- Trung tâm Thông tin Tín dụng Quốc gia Việt Nam – CIC. (2024).Báo cáo hoạt động thông tin tín dụng năm 2023. Truy cập tại: https://www.cic.org.vn
- Trường Đại học Đại Nam. (11/2023). Kỷ yếu Hội thảo “Hoàn thiện hệ sinh thái phát triển Fintech tại Việt Nam”. Hà Nội.
- UNDP Vietnam. (2023).Vietnam Financial Inclusion Progress Report 2022-2023. Truy cập tại: https://www.undp.org/vietnam
- United Nations. (2016). Financial Inclusion: Enabler of the 2030 Agenda for Sustainable Development. New York. https://www.unsgsa.org/sites/default/files/resources-files/2020-09/UNSGSA_report_2016_copy.pdf
- (30/12/2022). Các công ty Fintech tăng cường hợp tác với ngân hàng để thúc đẩy cho vay. https://validus.vn/validus-tang-cuong-hop-tac-voi-ngan-hang-de-thuc-day-cho-vay
- World Bank. (2023).Global Findex Database 2021: Financial Inclusion, Digital Payments, and Resilience. Truy cập tại: https://globalfindex.worldbank.org
